Yargıdan Nadir Hastalık İlacı İçin Tedbir Kararı Kaldırıldı
Ankara’da nadir hastalık ilacı için verilen tedbir kararı, SGK’nın itirazıyla kaldırıldı. Serkan Taner’in durumu endişe verici.
Ankara’da, ‘friedreich ataksisi’ hastası olan 46 yaşındaki Serkan Taner’in tedavisinde kullanması gereken ilacın Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından karşılanması için ilk derece mahkemesi tarafından verilen ihtiyati tedbir kararı, SGK’nın itirazı üzerine kaldırıldı. İstinaf mahkemesi, ilacın SGK Sağlık Uygulama Tebliği’nde yer almadığı gerekçesiyle, esasa ilişkin bir değerlendirme yapılmadan karar verilemeyeceğine hükmetti.
Serkan Taner, 2002 yılında vatani görevini yaparken sinir sisteminde hasar oluşturan nadir bir hastalık olan ‘friedreich ataksisi’ tanısı aldı. 2004 yılında evlendi, ancak hastalığı ilerledikçe 2012’de eşinden boşandı. 2015 yılından bu yana tekerlekli sandalyeye bağımlı bir yaşam sürmeye başlayan Taner, tedavisi için ‘Omaveloxone’ etken maddeli ilacı kullanmak zorunda. Ancak, ilacın piyasa değeri yaklaşık 1,5 milyon lira olduğu için SGK’ya başvurduğunda, ilacın geri ödeme listesinde bulunmadığı gerekçesiyle talebi reddedildi.
Taner, SGK’nın bu kararına karşı Ankara 13’üncü İş Mahkemesi’nde dava açarak, ilacın bedelinin karşılanması için ihtiyati tedbir talebinde bulundu. Mahkeme, Anayasa’nın 17. ve 56. maddeleri ile Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde yer alan yaşam hakkına dair düzenlemelere atıfta bulunarak, gecikme durumunda telafisi güç zararların doğabileceğini belirtti. Bu bağlamda, Taner’in ihtiyati tedbir talebi kabul edilerek, ilacın 19 Kasım 2024’ten itibaren 6 ay süreyle SGK tarafından bedelsiz karşılanmasına karar verildi.
Taner, mahkemenin bu kararıyla ilacını kullanmaya başladı, ancak SGK’nın üst mahkemeye itiraz etmesi sonucu tedbir kararı kaldırıldı. Üst mahkeme, SGK’nın itirazını reddettikten sonra, SGK istinafa başvurdu. İstinaf mahkemesi, ilacın SGK Sağlık Uygulama Tebliği’nde yer almadığını belirterek, tedbir kararını kesin olarak kaldırdı. Şu anda Ankara 13’üncü İş Mahkemesi’ndeki dava devam etmekte.
Serkan Taner, 2015 yılından beri akülü sandalye kullandığını ve mahkemenin tedbir kararı sayesinde 2024 yılında ilacını kullanmaya başladığını belirtti. Ancak tedbir kararının kaldırılmasının ardından ilacına erişemediğini ifade eden Taner, “İlacın maliyeti çok yüksek. Bu ilaçtan başka çarem yok. Çünkü farklı bir tedavisi bulunmuyor. İlacı kullandığım dönemde kendimi çok iyi hissediyordum. Yaklaşık 8 aydır ilacıma erişemiyorum,” dedi.
Taner’in avukatı Berkay Özdemir, ilaca erişimin tek yolunun dava açmak olduğunu vurgulayarak, “Türkiye’de yaklaşık 250 friedreich ataksisi hastası bu şekilde dava açtı ve ilaçlarına erişim sağladı. Müvekkilimiz için açtığımız davada, Ankara 13’üncü İş Mahkemesi ihtiyati tedbir kararı verdi. Ancak SGK’nın itirazı üzerine bu karar kaldırıldı ve tedavi yarıda kaldı. Önümüzdeki 2-3 ay içinde yeni bir karar bekliyoruz, ancak müvekkilimin elindeki ilaç bitti ve tedavisi kesildi. Tedavinin kesilmesi, hiç başlamamasından daha kötü. Çünkü tedavi kesildiğinde sağlık durumu en baştaki haline dönebilir ve ödenmiş olan ilaç da boşa gitmiş olur. Müvekkilimiz 6 ay boyunca ilaç kullandı ve fayda gördü. Uluslararası literatürde belirtilen faydayı görebilmesi için tedavisinin devam etmesi gerekiyor,” ifadelerini kullandı.
28 Şubat’ın Nadir Hastalıklar Günü olduğunu hatırlatan Özdemir, dünyada yaklaşık 8 bin nadir hastalık bulunduğunu ve bu hastalıklara sahip yaklaşık 300 milyon kişi olduğunu belirtti. Türkiye’de ise yaklaşık 6,5 milyon nadir hastalık hastasının bulunduğunu ifade eden Özdemir, “İlaçların yurt dışında olması, pahalı olması ve SGK tarafından karşılanmaması erişim sorunlarını beraberinde getiriyor. Davalar 1-1,5 yıl sürebiliyor. Bir nadir hastanın 1,5 yıl tedavisiz kalması geri dönüşü olmayan zararlara yol açabilir. Nadir bireylerimizin ilaca ve tedaviye güvenilir şekilde erişmesi için hukuki mücadelemizi sürdüreceğiz,” dedi.
