Küresel Piyasalar, Çip Şirketlerindeki Düşüşten Olumsuz Etkileniyor

Küresel piyasalar, çip şirketlerindeki satış baskısı ve jeopolitik gerilimlerden olumsuz etkileniyor.

Küresel piyasalarda, çip üreticisi firmaların hisselerinde yaşanan ciddi satış baskısı ve Orta Doğu’daki artan jeopolitik gerilimler nedeniyle olumsuz bir seyir izleniyor. Yatırımcılar, yapay zeka alanındaki büyük yatırımların getirip getirmeyeceği konusunda endişe taşırken, çip üreticilerinin hisselerine yönelik devam eden satışlar ve yükselen jeopolitik riskler, risk algısını artırıyor.

Trilyonlarca dolarlık yatırımların ne zaman kâra dönüşeceği belirsizliğini korurken, teknoloji hisselerinin aşırı değerlenip değerlenmediği tartışmaları da sürüyor. ABD’nin İran’a yönelik saldırılarını artırması ve İran’ın bölgedeki diğer ülkelere karşı misilleme olarak gerçekleştirdiği saldırılar, küresel piyasalarda risk iştahını olumsuz etkiliyor.

Orta Doğu’daki gerilimlerin yeniden tırmanması, petrol fiyatlarının yükselmesine ve Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerin kısıtlanmasına yol açarak enflasyonist endişeleri artırma potansiyeli taşıyor. Bu hafta açıklanan ABD enflasyon verileri, temel fiyat baskılarının hafiflediğini gösterse de, yatırımcılar enerji fiyatlarındaki artışın enflasyondaki yavaşlama eğilimini tersine çevirebileceği endişesiyle bu verilere temkinli yaklaşıyor.

Analistler, ABD ve İran arasındaki uzlaşma ihtimalinin giderek azaldığını belirtiyor. Ayrıca, ABD Merkez Bankası (Fed) yetkililerinin açıklamaları da dikkatle izleniyor. Dallas Fed Başkanı Lorie Logan, enflasyonun yüzde 2 seviyesine gerilememesi durumunda, bu hedefe ulaşmak için bir miktar politika sıkılaşmasına ihtiyaç olacağını ifade etti. Kansas City Fed Başkanı Jeff Schmid ise enflasyonun hala yüksek olduğunu ve uzun süredir hedefin üzerinde seyrettiğini vurguladı.

Makroekonomik veriler açısından, ABD’de perakende satışların haziran ayında aylık bazda yüzde 0,2 artış gösterdiği bildirildi. İlk kez işsizlik maaşına başvuranların sayısı ise 11 Temmuz ile biten haftada 208 bine gerileyerek piyasa beklentilerinin altında kaldı. Bu veriler, ABD ekonomisinin güçlü kalmaya devam ettiğini gösteriyor.

ABD’nin Brezilya’ya yüzde 25 oranında yeni gümrük tarifesi uygulama kararı, ticaret gerilimlerini yeniden gündeme getirdi. Bu gelişmelerle birlikte, ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yatay seyirle yüzde 4,55 seviyesinde kalırken, dolar endeksi yüzde 0,1 artışla 100,8 seviyesine yükseldi. Brent petrolün varil fiyatı ise yüzde 0,1 artışla 84,1 dolara çıktı. Orta Doğu’daki gerilimlerin artmasıyla Brent petrol, son üç ayın en hızlı haftalık yükselişiyle kapanışa hazırlanıyor.

Altın fiyatları ise, ABD-İran geriliminin petrol fiyatlarını yüksek seviyelerde tutması ve Fed’in sıkı politika izleyeceği endişeleri nedeniyle baskı altında kalmaya devam ediyor. Analistler, Orta Doğu’daki gerilimlerin sürmesi halinde likidite ihtiyacının devam edeceğini ve dolara olan talebin artacağını belirtiyor. Bu durum, altın fiyatlarındaki düşüş eğiliminin sürmesine neden olabilir.

Yüksek petrol fiyatları, ekonomilerde enflasyonun hedef seviyelerin üzerinde kalma olasılığını artırarak Fed’in politikalarına dair belirsizlik yaratıyor. Bu durum, faiz oranlarının daha uzun süre yüksek kalmasına, dolara destek sağlamasına ve altın gibi varlıkların cazibesinin azalmasına yol açıyor.

New York borsasında, çip hisselerindeki satış baskısının etkisiyle gün düşüşle tamamlandı. Büyük bankaların güçlü bilançolarının ardından, şirketlerin açıkladığı finansal sonuçlar yatırımcıların ilgisini çekti. Yarı iletken üreticisi TSMC’nin ikinci çeyrek karı yüzde 77,4 artarak piyasa beklentilerini aşmasına rağmen, sermaye harcamalarına yönelik tahminini artırmasının etkisiyle şirketin hisseleri yüzde 2,3 geriledi.

Diğer çip üreticilerinin hisselerinde de düşüş gözlemlenirken, Intel’in hisseleri yüzde 5,8, Micron Technology’nin hisseleri yüzde 5,7, Arm Holdings’in hisseleri yüzde 5,4, Advanced Micro Devices (AMD) hisseleri yüzde 5,3 ve Broadcom’un hisseleri yüzde 5 değer kaybetti. ABD’li hava yolu şirketi United Airlines’ın hisseleri ise, şirketin ikinci çeyrek finansal sonuçlarının beklentilerin üzerinde gelmesine rağmen, petrol fiyatlarındaki artışın bu yıl yakıt maliyetini yaklaşık 6 milyar dolar artıracağını öngörmesi sonrası yüzde 1,8 düştü.

GE Aerospace hisseleri, şirketin finansal sonuçlarının beklentilerden daha iyi gelmesine ve kar tahminini yükseltmesine rağmen yüzde 3,5 geriledi. ABD’li teknoloji şirketlerinden Alphabet’in hisseleri, şirketin en güçlü yapay zeka modeli Gemini 3.5 Pro’nun piyasaya sürülmesini ertelediğine dair haberler üzerine yüzde 4,4 düştü. Sağlık sigortası şirketi UnitedHealth’in ise bu yıla ilişkin kar tahminini yukarı yönlü revize etmesinin ardından hisseleri yüzde 1,2 yükseldi.

Küresel internet televizyon ağı Netflix’in geliri ise bu yılın ikinci çeyreğinde yüzde 13,4 artışla 12,6 milyar dolara ulaştı. Netflix’in net karı, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yaklaşık yüzde 8,8 artarak 3,4 milyar dolara yükseldi. Ancak şirketin hisseleri piyasa sonrası işlemlerde yüzde 8,9 değer kaybetti.

Kapanışta Dow Jones endeksi yüzde 0,20, S&P 500 endeksi yüzde 0,51 ve Nasdaq endeksi yüzde 1,47 değer kaybetti. ABD’de endeks vadeli kontratlar güne düşüşle başladı. Avrupa borsalarında ise şirket bilançoları etkili oluyor. Kamu hizmetleri ve telekom sektöründeki şirketlerin bilançolarının beklentilerin altında kalması ve yapay zeka şirketlerine yönelik değerlemelerin çok yükseldiği endişeleri, Avrupa piyasalarında satış baskısının artmasına neden oldu.

Siyasi gelişmeler de yatırımcıların dikkatini çekiyor. İngiltere’de Andy Burnham, pazartesi günü başbakanlık koltuğuna oturmaya hazırlanıyor. Analistler, ülkede hazine ve maliye bakanlığına kimin geleceğinin kritik bir konu olduğunu belirtiyor. Ayrıca, Burnham’ın arazi vergilerini artırabileceğine dair öngörüler öne çıkıyor. Arazi vergisinin artırılmasının, İngiltere’de konut fiyatlarında sert bir düşüşe yol açabileceği ifade ediliyor.

İngiltere Ulusal İstatistik Ofisi (ONS), mayıs ayına ilişkin büyüme rakamlarını açıkladı. Buna göre, martta yüzde 0,3 büyüyen ve nisanda yüzde 0,1 daralan İngiltere ekonomisi, mayıs ayında yüzde 0,1 büyüme kaydetti. Diğer taraftan, Avro Bölgesi mayısta 7,8 milyar avro ticaret açığı verdi. Geçen yılın mayıs ayında ise 15 milyar avro ticaret fazlası verilmişti.

Bu gelişmelerle, İngiltere’de FTSE 100 endeksi yüzde 0,54 değer kazanırken, Fransa’da CAC 40 endeksi yüzde 0,05, Almanya’da DAX 40 endeksi yüzde 0,34 ve İtalya’da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,07 değer kaybetti. Avrupa’da endeks vadeli kontratlar güne düşüşle başladı. Asya borsalarında ise bugün negatif bir seyir izleniyor, Japonya borsasındaki sert düşüş dikkat çekiyor.

Bu hafta yatırımcılar, büyük bankaların açıkladığı güçlü bilançoların ardından yarı iletken sektöründen bankacılık gibi diğer sektörlere yöneldi. Bu durum, çip sektörüne daha fazla bağımlı olan Asya piyasalarını satış baskısına karşı savunmasız bıraktı. Kapanışa yakın Japonya’da Nikkei 225 endeksi yüzde 6,4, Çin’de Şanghay bileşik endeksi yüzde 1,6, Hong Kong’da Hang Seng endeksi yüzde 2 geriledi. Güney Kore borsasında ise tatil nedeniyle işlem yapılmadı.

Dün alış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul’da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,22 değer kazanarak 14.251,29 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı ağustos vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,2 geriledi. Dolar/TL, dün günü yüzde 0,1 artışla 47,0890’dan tamamlarken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışın yüzde 0,2 üzerinde 47,1610’dan işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde konut fiyat endeksi, konut satış istatistikleri, kısa vadeli dış borç istatistikleri ve uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings’in beklenen Türkiye değerlendirmesinin yanı sıra, yurt dışında Avro Bölgesi’nde enflasyon ve ABD’de sanayi üretimi gibi yoğun bir veri gündeminin takip edileceğini belirtiyor. Teknik açıdan BIST 100 endeksinde 14.350 ve 14.500 puanın direnç, 14.150 ve 14.000 puan seviyelerinin ise destek konumunda olduğunu vurguluyor.